PL EN RU    E-KANCELARIA ZALOGUJ SIĘ
Centrum Prawa Żywnościowego - logotyp
Menu

Aktualności z dziedziny prawa żywnościowego

15.01.2020Uchwały Zespołu ds. Suplementów Diety przy GIS – wskazówki czy wiążące wytyczne?

Zgodnie z ustawą o Państwowej Inspekcji Sanitarnej Zespół ds. Suplementów Diety jest organem opiniodawczo-doradczym Głównego Inspektora Sanitarnego. Do jego zadań należy:

  1. wsparcie merytoryczne i naukowe Głównego Inspektora Sanitarnego przy wyjaśnianiu okoliczności dotyczących produktów objętych powiadomieniem, o których mowa w art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. z 2018 r. poz. 1541, ze zm.), poprzez opracowywanie pisemnych opinii w formie uchwał podejmowanych większością głosów członków Zespołu;
  2. przygotowanie listy składników roślinnych z uwzględnieniem ich maksymalnych dawek w suplementach diety;
  3. określanie maksymalnych dawek witamin i składników mineralnych w zalecanej dziennej porcji w suplementach diety, powyżej których wykazują one działanie lecznicze;
  4. monitorowanie interakcji i działań niepożądanych suplementów diety.

Od stycznia 2019 r. Zespół przyjął 21 uchwał wskazujących maksymalne dawki witamin, składników mineralnych lub innych substancji obecnych w suplementach diety zalecane w dziennej porcji, określających oświadczenia lub ostrzeżenia rekomendowane do umieszczenia w oznakowaniu suplementów diety oraz wskazujące warunki zastosowania w suplementach diety preparatów z liści aloesu oraz preparatów z rośliny morwa biała.

Do tej pory status prawny uchwał wydawanych przez Zespół budził wątpliwości przedsiębiorców. Tymczasem 2 stycznia 2020 r. na stronie Internetowej Głównego Inspektoratu Sanitarnego pojawił się artykułów, w którym czytamy, że:

Uchwały i stanowiska Zespołu stanowią ocenę ryzyka, wytyczne, którymi kierują się organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w prowadzonym nadzorze oraz przy analizie składanych powiadomień. Uchwały Zespołu ds. Suplementów Diety są również wskazówką dla przedsiębiorców odnośnie maksymalnych poziomów witamin i składników mineralnych akceptowanych w suplementach diety. W przypadku braku zgodności produktu z uchwałą Główny Inspektor Sanitarny wszczyna postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie czy produkt spełnia wymagania stawiane suplementom diety”.[1]

Rekomendowane jest zatem, by przedsiębiorcy na bieżąco zapoznawali się z treścią wydawanych uchwał. Pytanie tylko na ile powyższe stanowisko wyjaśnia dotychczasowe wątpliwości branży, w tym zwłaszcza możliwy zakres polemiki z GIS w ramach postępowania notyfikacyjnego?

 

[1] Określono maksymalną ilość witaminy B6, żelaza, magnezu oraz miedzi w suplementach diety, https://gis.gov.pl/aktualnosci/okreslono-maksymalna-ilosc-witaminy-b6-zelaza-magnezu-oraz-miedzi-w-suplementach-diety/ (dostęp na 14.01.2020 r.).

Dodatkowe informacje:

Aby uzyskać szczegółowe informacje proszę przejść na TEN LINK

14.01.2020Plany poszerzenia katalogu substancji lub produktów powodujących alergie lub reakcje nietolerancji

Podczas ostatniego posiedzenia grupy roboczej d.s. rozporządzenia UE nr 1169/2011 rozważano włączenie do katalogu substancji lub produktów powodujących alergie lub reakcje nietolerancji (z załącznika II do rozporządzenia UE nr 1169/2011) kwasu behenowego otrzymywanego z nasion gorczycy do stosowania w produkcji niektórych emulgatorów.

Zgodnie ze wskazaniami EFSA [1] kwas behenowy stosowany jest przykładowo w produkcji emulgatorów E 470a, E 471, E 472a-c i E 472e, E 475 oraz E 477. Niemniej jednak, proponowana zmiana nakładałaby na przedsiębiorców m.in. obowiązek wskazywania na etykiecie w wykazie składników obecność kwasu behenowego otrzymywanego z nasion gorczycy jedynie w odniesieniu do niektórych emulgatorów, które z dużym prawdopodobieństwem mogą wywołać reakcję alergiczną albo reakcję nietolerancji po spożyciu. Wskazanie obecności kwasu behenowego otrzymywanego z nasion gorczycy należałoby zapewnić poprzez podkreślenie za pomocą pisma wyraźnie odróżniającego tę informację od reszty wykazu składników, na zasadach ogólnych rozporządzenia UE nr 1169/2011.

W ramach posiedzenia, poza zgodą na proponowane zmiany, pojawiły się również wątpliwości co do dziennego łącznego narażenia żywieniowego na emulgatory. Komisja doszła do wniosku, że wskazane wątpliwości i pytania wymagają pogłębionej analizy. W konsekwencji, Komisja zadecydowała, że rozpocznie procedurę przyjęcia rozporządzenia delegowanego dopiero po wykazaniu, że podniesione wątpliwości są nieuzasadnione.

Na ten moment wykaz substancji lub produktów powodujących alergie lub reakcje nietolerancji nie uległ zmianie, ale niewykluczona jest jego modyfikacja w niedalekiej przyszłości.

 

[1] EFSA, Scientific Opinion related to a notification from Du Pont Nutrition Biosciences Aps on behenic acid from mustard seeds to be used in the manufacturing of certain emulsifiers pursuant to Article 21(2) of Regulation (EU) No 1169/2011–for permanent exemption from labelling, 25 październik 2016 r., numer 0.2903/j.efsa.2016.4631.

Dodatkowe informacje:

Aby uzyskać szczegółowe informacje proszę przejść na TEN LINK

03.01.2020Projekt podatku cukrowego

Ministerstwo Zdrowia skierowało do konsultacji społecznych projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z promocją prozdrowotnych wyborów konsumentów.

Jedną z głównych zmian będzie nałożenie dodatkowych opłat, które dotyczą:

a) napoje z dodatkiem monosacharydów, disacharydów, oligosacharydów, środków spożywczych zawierających te substancje oraz substancje słodzące, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1333/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie dodatków do żywności (Dz. U. L 354 z 31.12.2008, s. 16 z późn. zm.),

b) napoje z dodatkiem kofeiny, guarany lub tauryny ( napoje energetyczne);

c) napoje alkoholowe w opakowaniach o małej objętości (do 300 ml), czyli tzw. „małpki”;

d) reklamę suplementów diety.

Soki owocowe i warzywne bez dodatku cukru, napoje bez dodatku cukrów i substancji słodzących (słodziki) nie będą obciążone dodatkowymi opłatami.

 

Wysokość opłat

Proponowane opłaty wynoszą 70 groszy za napój z dodatkiem cukru albo innej substancji słodzącej, a także dodatkowo 10 groszy za napój z więcej niż jedną substancją słodzącą i kolejne 20 groszy za napój zawierający kofeinę/ taurynę/guaranę. W sumie szacunkowa opłata wyniesie 1 zł za litr objętości napoju.

Do każdej sprzedanej butelki alkoholu o pojemności 300 ml doliczone miałoby być 1 zł.

Podmioty uczestniczące w świadczeniu usługi będącej reklamą suplementu diety będą obowiązane do wniesienia na rachunek właściwego urzędu skarbowego opłaty w wysokości 10 proc. podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług wynikającej z tej usługi.

Planowany termin wejścia w życie ustawy to 1 kwietnia 2020 r., opłaty mają być naliczone od dnia jej obowiązywania, a zatem obejmą wyłącznie 3 kwartały.

Dodatkowe informacje:

Aby uzyskać szczegółowe informacje proszę przejść na TEN LINK

19.12.2019Co to znaczy żywność „bez GMO” – nowe przepisy wchodzą w życie 1 stycznia 2020 r.

1 stycznia 2020 r. wchodzi w życie Ustawa z dnia 13 czerwca 2019 r. o oznakowaniu produktów wytworzonych bez wykorzystania organizmów genetycznie zmodyfikowanych jako wolnych od tych organizmów. Reguluje ona zasady dobrowolnego znakowania produktów spożywczych i pasz jako wolnych od GMO, obowiązki producentów w tym zakresie, zasady prowadzenia kontroli oraz kary za naruszanie przepisów.

„Bez GMO” na nowych zasadach

Nowe przepisy różnicują warunki stosowania omawianych określeń w zależności od tego, czy dany produkt jest produktem pochodzenia zwierzęcego czy roślinnego.

1) W przypadku produktów pochodzenia zwierzęcego deklaracja o braku GMO będzie mogła być użyta tylko wtedy, gdy dany produkt został pozyskany ze zwierząt, w żywieniu których nie były stosowane genetycznie modyfikowane pasze. W odniesieniu do takich produktów będzie mogło być stosowane sfomułowanie „wyprodukowane bez stosowania GMO”.

2) W przypadku produktów roślinnych stosowane powinno być krótsze hasło „bez GMO” o ile będą spełnione łącznie dwa warunki. Po pierwsze, dany środek spożywczy nie zawiera, nie składa się ani nie został wyprodukowany z GMO, a jednocześnie na rynku ma swój genetycznie modyfikowany odpowiednik. Podobna zasada będzie obowiązywać w odniesieniu do paszy, czyli także pasza będzie mogła być oznaczona hasłem „bez GMO” o ile będzie miała swój genetycznie modyfikowany odpowiednik.

Ustawa przewiduje kilka wyjątków, w których stosowanie GMO w procesie produkcji, pozwala na użycie wyżej wspomnianych haseł.

1) Po pierwsze, hasło „wyprodukowane bez stosowania GMO” będzie mogło pojawić się na produktach pochodzących od zwierząt, które leczono genetycznie modyfikowanymi lekami, a także karmiono genetycznie modyfikowanymi materiałami paszowymi, jeśli były niedostępne w innej formie.

2) Produkt pochodzenia zwierzęcego będzie mógł być oznaczony „wyprodukowane bez stosowania GMO” jeśli zwierzę było karmione paszą genetycznie modyfikowaną poza okresem karencji poprzedzającym jego pozyskanie.

3) Pod hasłem „bez GMO” lub „wyprodukowane bez stosowania GMO” będą mogły być sprzedawane także gotowe środki spożywcze zanieczyszczone GMO, o ile zawartość modyfikacji genetycznej będzie wynosić nie więcej niż 0,1 %.

Co z żywnością wieloskładnikową?

W zakresie oznakowania żywności wieloskładnikowej producenci mają dwie opcje.

1) Oznaczenia takie będą mogły być użyte w odniesieniu do całego wyrobu gotowego, jeśli wszystkie składniki roślinne i zwierzęce tego produktu spełniają określone wyżej warunki i składniki te będą stanowić więcej niż 50% łącznej masy wszystkich składników w chwili ich użycia do wyprodukowania, nie licząc masy wody użytej jako składnik do jej produkcji.

2) Znakowanie „bez GMO” lub „wyprodukowane bez stosowania GMO” w produktach wieloskładnikowych będzie mogło dotyczyć tylko poszczególnych składników. W tym przypadku składniki roślinne i zwierzęce spełniające warunki dla określenia wolny GMO, muszą stanowić nie mniej niż 50% produktu.

Sposób znakowania produktów wolnych od GMO

Producent żywności, który będzie zainteresowany poinformowaniem klientów, że jego produkt jest wolny od GMO będzie zobligowany do zamieszczania na opakowaniu znaku graficznego, którego wzór zostanie określony przez resort rolnictwa. Odpowiednie informacje będą musiały być także zamieszczone w dokumentacji towarzyszącej produktom (np. w specyfikacji). Dodatkowo, oprócz znaku, na etykiecie możliwe będzie umieszczenie także wyrażeń słownych: „bez GMO” oraz „wyprodukowane bez stosowania GMO”.

Możliwość przekazania informacji, że produkt jest wolny od GMO, będą mieli także sprzedawcy żywności w odniesieniu do żywności sprzedawanej luzem (np. kolby kukurydzy na stoiskach z warzywami). Informacja ta będzie musiała być zamie

Dodatkowe informacje:

Aby uzyskać szczegółowe informacje proszę przejść na TEN LINK

17.12.2019Znaki towarowe a prawo żywnościowe

Nazwy wielu produktów żywnościowych, w tym przede wszystkim serów, alkoholi i innych tradycyjnych dla danego państwa dań, mogą rodzić wątpliwości nie tylko w świetle prawa żywnościowego, ale podlegać również ochronie jako zastrzeżone znaki towarowe.

Przykładowo, wiele nazw francuskich serów zastrzeżonych jest jako znak towarowy na terenie całej Unii Europejskiej, a dodatkowo również w krajach słynących z wytwarzania serów niebędących członkami Unii, takich jak Szwajcaria albo Kanada.

Co warto zaznaczyć, zasięg obowiązywania ochrony jest kwestią rodzącą wiele wątpliwości. W zależności od rodzaju rejestracji znaku towarowego, ochrona prawna do znaku towarowego rozciąga się na wybrane kraje świata, cały obszar Unii Europejskiej albo jedynie Polskę. Wpływ na obowiązywanie ochrony znaku towarowego ma również struktura łańcucha dostaw i postanowienia umowne między kontrahentami.

Zgodnie z prawem własności intelektualnej, posługiwanie się zarejestrowaną nazwą przez nieuprawniony do tego podmiot może prowadzić do konsekwencji prawnych, w tym roszczeń dotyczących naruszenia praw do znaku towarowego.

Na szczęście potencjalne ryzyko możliwe jest do zminimalizowania, a nawet uniknięcia. Przed wprowadzeniem produktu na rynek danego państwa należy zatem zweryfikować, czy używana przez przedsiębiorcę nazwa albo logo nie zostały zarejestrowane jako znaki towarowe obejmując ochroną prawa własności intelektualnej intersujący przedsiębiorcę obszar geograficzny. Dodatkowo zaleca się również analizę struktury łańcucha dostaw.

Zatem w celu uniknięcia zbędnych komplikacji natury prawnej zaleca się, by przedsiębiorcy, poza dbałością o żywnościowe aspekty etykiety produktów, zwrócili uwagę również na kwestię znaków towarowych.

 

Dodatkowe informacje:

Aby uzyskać szczegółowe informacje proszę przejść na TEN LINK

09.12.2019Inspekcja Handlowa zakwestionowała 60% skontrolowanych produktów żywnościowych sprzedawanych luzem

Inspekcja Handlowa przeprowadziła kontrole żywności sprzedawanej luzem, w ponad 60% przypadków wykryto nieprawidłowości. Inspektorzy najwięcej zastrzeżeń mieli do niewłaściwego oznakowania żywności, co pokazuje, jak ważne jest dostosowanie etykiet i znakowania do obecnie obowiązujących regulacji.

Aż 62 proc. sprawdzonych produktów posiadało błędne lub niepełne oznaczenia albo w ogóle nie posiadało wymaganych informacji. Niemal 20% skontrolowanych partii produktów posiadało błędny lub niepełny skład, a także miało niewłaściwą strukturę. W części produktów znaleziono strzępki pleśni. Inspekcja Handlowa wykryła również nieprawidłowości związane z zawyżaniem należności, sprzedażą przeterminowanej żywności oraz używaniem wag bez aktualnych legalizacji.

W wyniku kontroli Inspekcja Handlowa ukarała 45 osób mandatami, a w wyniku wszczętych postępowań administracyjnych UOKiK ukarał finansowo kilkudziesięciu przedsiębiorców. Dodatkowo skierowano  21 informacji o nieprawidłowościach do wojewódzkich inspektoratów jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, 6 do organów nadzoru sanitarnego i 24 do innych organów. Podczas kontroli sprawdzono 164 sklepy branżowe oraz 1384 partie produktów, z czego ponad trzy czwarte to wyroby cukiernicze.

Ze szczegółami przeprowadzonej kontroli mogą się Państwo zapoznać TUTAJ

Dodatkowe informacje:

Aby uzyskać szczegółowe informacje proszę przejść na TEN LINK